Paraneoplastik sendrom, kanserin doğrudan yayılmasıyla değil, vücutta oluşturduğu dolaylı etkilerle ortaya çıkan bir sağlık sorunudur. Bu sendromda belirtiler, kanserin bulunduğu organdan tamamen farklı bir bölgede görülebilir.
Paraneoplastik sendrom, bazı durumlarda kanserin ilk belirtisi olabilir ve erken tanı açısından büyük önem taşır.
Paraneoplastik sendromun ortaya çıkmasının başlıca nedenleri şunlardır:
Tümörlerin hormon benzeri maddeler salgılaması
Bağışıklık sisteminin kanserle savaşırken sağlıklı dokulara zarar vermesi
Vücuttaki hormonal ve metabolik dengenin bozulması
Bu süreçler sonucunda sinir sistemi, kaslar, cilt veya hormon sistemi etkilenebilir.
Paraneoplastik sendrom belirtileri kişiden kişiye değişebilir. En sık görülen belirtiler şunlardır:
Denge kaybı
Kas güçsüzlüğü
Uyuşma ve karıncalanma
Hafıza ve dikkat sorunları
Nedensiz kilo değişiklikleri
Aşırı susama
Kan şekeri veya kalsiyum dengesizliği
Ciltte renk değişiklikleri
Nedensiz döküntüler
Kaşıntı
Kas ağrıları
Sürekli yorgunluk
Bu belirtiler başka hastalıklarla karışabildiği için detaylı değerlendirme gerekir.
Paraneoplastik sendrom her kanserde görülmez. En sık ilişkilendirildiği kanser türleri şunlardır:
Akciğer kanseri
Meme kanseri
Yumurtalık (over) kanseri
Lenfoma ve lösemi
Böbrek kanseri
Paraneoplastik sendrom tanısı için:
Hastanın şikâyetleri
Kan ve idrar testleri
Görüntüleme yöntemleri
Bağışıklık sistemiyle ilgili testler
birlikte değerlendirilir. Çoğu zaman tanı sürecinin temel amacı, altta yatan kanseri tespit etmektir.
Paraneoplastik sendrom tedavisi mümkündür. Tedavide temel yaklaşım:
Altta yatan kanserin tedavi edilmesi
Belirtilere yönelik destekleyici tedavilerin uygulanması
Kanser kontrol altına alındığında, paraneoplastik sendrom belirtileri çoğu zaman azalır veya tamamen kaybolur.
Paraneoplastik sendrom, bazı hastalarda kanserin erken dönemde fark edilmesini sağlayabilir. Açıklanamayan ve uzun süren belirtiler, erken tanı açısından önemlidir.
Kendi başına ciddi belirtilere yol açabilir ancak erken tanı ve doğru tedavi ile kontrol altına alınabilir.
Altta yatan kanser tedavi edildiğinde belirtiler çoğu zaman düzelir.
Paraneoplastik sendrom, vücudun kansere verdiği bir tepki sonucu ortaya çıkan ve farklı organları etkileyebilen bir durumdur. Erken tanı ve uygun tedavi ile başarılı şekilde yönetilebilir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka bir sağlık uzmanına başvurulmalıdır.