REKTOSEL NEDİR?

Rektosel, pelvik taban kaslarının zayıflaması sonucu rektumun vajinal duvara doğru sarkması durumudur. Bu durum, pelvik organ prolapsusu (POP) olarak bilinen rahatsızlık grubunun bir türüdür. Rektosel yaşam kalitesini etkileyen ancak hayati tehlike oluşturmayan bir durumdur

Rektosel Nedenleri ve Risk Faktörleri

Rektosel, pelvik tabanınız zayıfladığında oluşur. Buna katkıda bulunabilecek çeşitli faktörler vardır. En önemli risk faktörleri şunlardır:

Tekrarlayan Hamilelikler ve Doğumlar

Çok sayıda hamilelik ve doğum, pelvik taban kaslarınızı zamanla zayıflatabilir. Beş veya daha fazla doğum yaptıysanız (yüksek parite) rektosele özellikle yatkınsınız.

Vajinal Doğum

Vajinal doğum, pelvik tabanınıza zarar verebilir veya onu zayıflatabilir. Doğum sırasında forseps veya vakum kullanımı, yırtılma ve epizyotomi riskinizi artırır.

Yaşlanma

Pelvik tabanınız zamanla zayıflamaya eğilimlidir. Menopoz dönemindeki hormon değişiklikleri pelvik bölgenizdeki kas tonusunun azalmasına yol açabilir.

Obezite

Fazla kilonuz olması pelvik taban kaslarınıza baskı yapabilir.

Kronik Kabızlık

Sürekli olarak dışkılama için zorlamak, pelvik taban kaslarınıza çok fazla baskı yapabilir.

Diğer risk faktörleri arasında kronik öksürük veya bronşit ve tekrarlayan ağır kaldırma yer alır.

Rektosel Teşhisi

Jinekologlar genellikle tıbbi geçmişinizi sorgulayarak ve pelvik muayene yaparak rektoseli teşhis edebilirler. Vajinal kanalınızı prolapsus belirtileri açısından incelemeye ek olarak, sağlık hizmeti sağlayıcınız muayene sırasında pelvik taban gücünüzü test edebilir.

İdrar akışını durduruyormuşsunuz gibi pelvik taban kaslarınızı sıkmanızı ve gevşetmenizi isteyebilirler. Ayrıca bağırsaklarınıza baskı uygulamanızı veya dışkılama yapıyormuşsunuz gibi zorlamanızı isteyebilirler. Bu işlem prolapsusu daha görünür hale getirir.

Sağlık hizmeti sağlayıcınız, pelvik muayeneye dayanarak rektosel şiddetini tanımlamak için bir derecelendirme veya evreleme ölçeği kullanabilir.

Nadir durumlarda, sağlık hizmeti sağlayıcınız ince bağırsağınızın da prolapsa uğrayıp uğramadığını kontrol etmek için transvajinal ultrason önerebilir (enterosel). Ayrıca defekografi adı verilen özel bir röntgen veya MRI önerebilirler. Bu, dışkılama yaptığınızda rektumunuzdaki değişiklikleri gösterir ve rektosel ciddiyetini ortaya çıkarabilir.

Rektosel Nasıl Tedavi Edilir?

Cerrahi Tedavi

Konservatif tedavi semptomlarınızı çözmek için yeterli değilse, ameliyat bir sonraki seçenektir. Siz ve sağlık hizmeti sağlayıcınız doğru prosedürü belirlemek için aşağıdakileri tartışacaksınız:

• Yaşınız ve genel sağlığınız

• Sarkmanın derecesi

• Gelecekteki hamilelik arzunuz

•  Vajinal ilişkiye devam etme isteğiniz (kolpokleisis adı verilen POP ameliyatı vajinal açıklığınızı kapatır)

Rektoseller için yaygın bir ameliyat posterior kolporafi olarak adlandırılır. Cerrahınız pelvik organlarınızı artık desteklemeyen hasarlı dokuyu çıkarır. Ek destek için sağlıklı dokuyu dikiş atarak bir araya getirirler.

Çoğunlukla, cerrahlar rektosel ameliyatını vajinanız yoluyla gerçekleştirir - bu yöntem yara izi bırakmaz.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Rektoselde dışkı sıkışabilir mi?

Evet. Ciddi prolapsuslarda, dışkı rektosel cebinde sıkışabilir. Bu, dışkının kolayca geçmesini engeller.

Bu durumda, dışkı çıkarmak için splinting denemeniz gerekebilir. Splinting, parmağınızı vajinaya sokarak ve dışkıyı dışarı itmek için rektosele karşı bastırmayı içerir. Parmağınızı vajinaya sokmadan önce temiz (bakterisiz) olduğundan emin olun. Yumuşak sabun ve suyla yıkayın.

Bağırsak hareketi yapmak için parmaklarınızı kullanmanız gerekiyorsa, sağlık hizmeti sağlayıcınızla tedavi seçeneklerini konuşun.

Rektosel bir fıtık mıdır?

Rektosel, rektumunuzun vajinal duvarınıza doğru çıkıntı (fıtıklaşma) yapması bakımından bir fıtığa benzer. Ancak sağlık hizmeti sağlayıcıları rektoselleri bir fıtık değil, bir tür pelvik organ prolapsusu olarak sınıflandırırlar.

Rektosel tedavi edilmezse ne olur?

Rektosel, tedavi ve yaşam tarzı düzenlemeleri yapılmadan kötüleşebilir. Semptomlarınız zamanla kötüleşebilir ve yaşam kalitenizi daha da etkileyebilir.

Rektoseli önleyebilir miyim?

Rektosel veya pelvik organ prolapsusunu her zaman önleyemezsiniz. Ancak birçok uygulama pelvik tabanınızı güçlendirmeye yardımcı olabilir. Prolapsus riskinizi azaltmak için rektosele yönelik yönetim stratejilerinin çoğunu kullanabilirsiniz. Buna düzenli pelvik taban egzersizleri ve kabızlıktan kaçınma dahildir.

Sağlık hizmeti sağlayıcımı ne zaman görmeliyim?

Semptomlarınız kötüleşirse veya tedavi planınız işe yarıyor gibi görünmüyorsa, sağlık hizmeti sağlayıcınıza bildirin.

Sağlık hizmeti sağlayıcınıza aşağıdakileri sormak faydalı olabilir:

•  Semptomlarımı hangi yaşam tarzı değişiklikleri hafifletebilir?

•   Rektoselimin kötüleşmesini nasıl önleyebilirim?

•   Diğer pelvik organ prolapsusu biçimlerini nasıl önleyebilirim?

•   Ameliyat önerir misiniz? Öneriyorsanız, riskler nelerdir?

•   Önerdiğiniz ameliyat türünün başarı oranları nelerdir?

•   Tedavi cinsel yaşamımı veya hamile kalma şansımı olumsuz yönde etkiler mi?

Sonuç

Rektosel hem rahatsız edici hem de utanç verici hissettirebilir. Neyse ki, tedavi vücudunuzun kontrolünü geri kazanmanıza yardımcı olabilir. Sadece yardım için bir sağlık hizmeti sağlayıcısına ulaşmanız gerekiyor. Birçok kişi fizik tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle rektoselleri yönetebilir. Sarkma daha ciddiyse, bir sağlık hizmeti sağlayıcısı yardımcı olabilecek ameliyatlar önerebilir.

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Tıbbi tavsiye yerine geçmez. Cleveland Clinic kaynaklı orijinal belge 12 Mayıs 2025 tarihinde tıbbi olarak gözden geçirilmiştir.